Toplumlar, sahip oldukları maddi imkânlarla değil; adalet anlayışları, vicdanları ve insanlarına verdikleri değerle ayakta kalırlar. Ancak zaman zaman öyle bir tablo ile karşılaşıyoruz ki, insanın aklına şu soru geliyor: Gerçekten değer verdiğimiz şey insan mı, yoksa insanın sahip oldukları mı?
Günümüzde birçok kişi, parası olanın daha fazla söz hakkına sahip olduğunu, geniş çevresi olanın daha kolay kabul gördüğünü düşünüyor. Buna karşılık bilgi, birikim ve tecrübe çoğu zaman hak ettiği karşılığı bulamıyor. Oysa gelişmiş toplumların temelinde bilgiye saygı, liyakate önem ve emeğe verilen değer vardır.
Daha düşündürücü olan ise bu durumun zamanla normalleşmesidir. Haksızlıklar karşısında sessiz kalındığında, yanlışlar sorgulanmadığında ve toplumun ortak vicdanı harekete geçmediğinde sorunlar derinleşir. Çünkü adaletsizlik sadece mağdur olanı değil, zamanla bütün toplumu etkiler.
Bir diğer mesele de çıkar uğruna sürekli yön değiştiren anlayışın giderek yaygınlaşmasıdır. İlkelere bağlı kalmak yerine kişisel menfaatleri önceleyen yaklaşımlar, toplumsal güven duygusunu zedeler. Oysa güvenin olmadığı yerde ne güçlü kurumlar ne de sağlıklı bir toplumsal yapı inşa edilebilir.
Bugün kendimize şu soruyu sormak zorundayız: Bilgiyi, emeği ve dürüstlüğü mü ödüllendiriyoruz; yoksa gücü ve imkânı mı? Eğer bir toplumda insanın değeri karakteriyle, bilgisiyle ve çalışkanlığıyla değil de sahip olduğu maddi güçle ölçülüyorsa, orada adalet duygusunun zedelenmesi kaçınılmazdır.
Unutulmamalıdır ki; para kaybedilebilir, makam değişebilir, çevre dağılabilir. Ancak bilgi, ahlak ve vicdan bir insanın gerçek sermayesidir. Toplumların geleceğini belirleyen de işte bu değerlerdir. Adaletin güçlüye göre değil haklıya göre işlediği, insanların sahip olduklarıyla değil oldukları kişiyle değerlendirildiği bir düzen, hepimizin ortak sorumluluğudur.
Çünkü bir toplumun gerçek zenginliği kasasındaki para değil, vicdanındaki adalet ve insanına verdiği değerdir.
